Bên cạnh kiến thức và tác phong sư phạm, việc luyện giọng nói để đi làm gia sư cũng quan trọng không kém. Giọng nói truyền cảm hứng có vai trò rất quan trọng trong việc truyền đạt kiến thức. Vì vậy, bên cạnh việc chuẩn bị kiến thức, bài giảng sao cho tốt thì việc luyện giọng cũng là điều mà gia sư cần quan tâm.
Tầm quan trọng của luyện giọng nói với gia sư
Dạy gia sư là một công việc truyền thụ kiến thức thông qua giao tiếp, tương tác bằng lời nói và ánh mắt. Giọng nói sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng bài giảng và ấn tượng của học sinh cũng như phụ huynh.
Một giọng nói truyền cảm, rõ ràng sẽ giúp học sinh tiếp thu bài tốt hơn. Đồng thời, gia sư sẽ dễ dàng tạo cảm giác thân thuộc, thoải mái đối với người đối diện. Ngược lại, một giọng nói nhỏ, không có điểm nhấn sẽ gây cảm giác chán nản, buồn ngủ đối với học sinh. Từ đó, học sinh dễ mất tập trung, không có cảm giác thích thú trong lúc học, gây ảnh hưởng đến kết quả học tập.
Đặc biệt, gia sư cần tránh nói ngọng, nói lắp. Đây là những trường hợp tối kỵ khi đi giảng. Bời vì các em có thể bị ảnh hưởng sau một thời gian giao tiếp thường xuyên. Tương tự như vậy, giọng nói địa phương cũng là một rào cản của gia sư. Điều này khiến học sinh khó nghe, gây cảm giác khó chịu và mất thiện cảm đối với phụ huynh.
Luyện giọng nói để đi làm gia sư với 4 bước
Bước 1: Luyện tập phát âm rõ ràng
Để có thể nói rõ ràng, bạn nên đọc khoảng 10 trang sách mỗi ngày và đọc kỹ từng từ. Luyện phát âm thành công khi bạn nói chuyện bình thường nhưng vẫn tròn chữ và phát âm kỹ từng chữ.
Đặc biệt, bạn cần luyện phát âm để sửa các lỗi sai như L-N, S-X, TR-CH… Do đặc thù của vùng miền, nhiều bạn vẫn mắc lỗi này khi nói. Đây là một lỗi cực kỳ lớn và có thể dẫn đến hiểu lầm nếu bạn làm gia sư.
Bước 2: Học cách làm chủ tốc độ nói và âm lượng
Âm lượng khi nói: Tất cả chúng ta đều bực bội khi nghe ai đó nói quá to hoặc không ấn tượng với ai đó nói quá nhỏ. Nói quá to thường bị coi là thô lỗ. Nói quá nhỏ bị coi là tự ti và nhút nhát. Vì vậy, bạn cần học cách kiểm soát âm lượng khi nói, nói trầm bổng để thu hút người nghe. Tránh nói bằng giọng đều đều gây cảm giác chán nản, buồn ngủ.
Tốc độ nói: Cũng như âm lượng, người nói nên tránh một nhịp điệu đồng đều từ đầu đến cuối. Đôi khi bạn cần nói nhanh hơn một chút, đôi khi chậm hơn một chút. Trong một vài trường hợp, bạn cần dừng lại và có một khoảng lặng để mọi người suy nghĩ. Điều này đặc biệt đúng nếu bạn đang đặt câu hỏi, nói về một chủ đề cụ thể hoặc chuẩn bị chuyển sang một chủ đề mới. Việc tạm dừng này là một cách để thay đổi giọng điệu của cuộc trò chuyện để người nghe có thể tập trung hơn vào bạn. Nếu bạn nói quá nhanh, người nghe sẽ tiếp nhận một lượng lớn thông tin trong một khoảng thời gian ngắn. Não bộ của họ sẽ không thể xử lý, phân tích hoặc tiếp nhận nó kịp thời, gây quá tải. Ngược lại, nói quá chậm rãi có thể làm não bộ của người nghe chậm lại và gây buồn ngủ. Bạn cần tinh chỉnh tốc độ sao cho không quá nhanh, không quá chậm.
Bước 3: Tạo ngữ điệu êm ái, mượt mà
Ngữ điệu là giọng nói có âm vực thấp và cao, có tác dụng thể hiện cảm xúc và ý nghĩa ở một mức độ nào đó. Ngữ điệu không nhất thiết phải trôi chảy như âm nhạc, nhưng cũng cần phải mềm mại. Một cách để đạt được ngữ điệu mượt mà là luyện nói, sau đó ghi âm và lắng nghe giọng nói của chính bạn để có thể theo dõi những cao độ không phù hợp. Ngoài ra, thỉnh thoảng hát những bài hát yêu thích của bạn cũng là một cách luyện ngữ điệu rất hiệu quả.
Bước 4: Nói giọng bụng
Bạn có biết rằng hầu hết tất cả những người thành công, những người giàu có và các chính trị gia đều sử dụng giọng bụng? Nói giọng bụng nghĩa là sử dụng hơi thở từ cơ bụng. Những người nói giọng bụng có chất giọng trầm và sâu. Nhưng làm thế nào để bạn nói giọng bụng thành công?
Bước: Tập thở và lấy hơi từ bụng
Đầu tiên, đặt tay lên ngực và bụng để xem một nhịp thở sâu bình thường trông như thế nào. Bình thường khi hít vào thì ngực nở ra nhưng bụng hơi co lại. Khi thở ra thì ngực chùng xuống và bụng hơi phồng lên.
Tiếp theo, chủ động dùng ý chí để điều khiển nhịp thở trong khi hít vào và đẩy không khí vào bụng. Lúc này nếu bạn hít vào sâu thì lồng ngực căng ra một chút và bụng sẽ căng ra. Nếu bạn thở ra thì bụng sẽ xẹp xuống và lồng ngực cũng hơi xẹp xuống. Bạn tập thở bằng bụng trong khoảng 30 ngày sẽ quen.
Bước: Tập mở vòm cộng minh (khoang miệng)
Khi nói, cố gắng mở vòm miệng để không khí từ ổ bụng cộng hưởng trong khoang miệng tạo ra tiếng vang. Vòm cộng minh giúp bạn không phải cố gắng nâng cao dây thanh của bạn và giảm khàn giọng.
Ban đầu nếu chưa quen thì bạn sẽ phát âm sai, chủ yếu ở cổ họng và dây thanh, gây khàn tiếng. Vì vậy, đừng luyện quá sức gây ảnh hưởng chất giọng sau này.
Nhưng khi đã quen, bạn nên chủ động thực hiện để tạo phản xạ có điều kiện. Luyện giọng bụng giúp bạn cải thiện giọng nói rất nhiều.
Đây là những chia sẻ giúp bạn luyện giọng nói để làm gia sư. Hy vọng các phương pháp này sẽ bổ trợ kỹ năng giúp bạn có được những giờ dạy hiệu quả hơn!
