Dạy con cách quản lý tiền hoặc tài chính là cách nuôi dạy con thông minh mà cha mẹ nên làm ngay từ khi trẻ còn nhỏ. Điều này giúp các con hiểu được giá trị của đồng tiền và sau này hình thành ý thức tiết kiệm để tránh tiêu xài phung phí.
Lợi ích của việc dạy con cách quản lý tài chính
Việc nuôi dạy con cái chưa bao giờ là điều dễ dàng đối với hầu hết các bậc cha mẹ. Nếu không biết cách, phụ huynh có thể vô tình ép trẻ hình thành những thói quen xấu, cản trở sự phát triển và trưởng thành của các con. Một trong những điều phụ huynh cần quan tâm trong việc giáo dục trẻ đó là quản lý tài chính.
Theo một nghiên cứu của Đại học Cambridge (Anh) cho thấy thói quen tài chính của trẻ bắt đầu hình thành khi trẻ 7 tuổi. Việc dạy trẻ quản lý tài chính sớm giúp trẻ hình dung và định hướng đúng vai trò, hiểu được giá trị mà đồng tiền mang lại. Từ đó, trẻ có ý thức tiết kiệm, tránh chi tiêu hoang phí về sau. Vậy, cha mẹ nên bắt đầu dạy trẻ quản lý tài chính từ đâu?
3+ cách dạy con về quản lý tài chính
Dạy cho trẻ biết vai trò của lao động
Đa số phụ huynh có thói quen cho con tiền tiêu vặt tùy theo ý muốn của trẻ. Đây là một thói quen xấu và cha mẹ nên dừng lại. Nếu phụ huynh đáp ứng mọi yêu cầu về tiền bạc của trẻ, con sẽ có thói quen ỷ lại. Đặc biệt, các em không hiểu được giá trị của đồng tiền. Để dạy con kỹ năng quản lý tài chính, cha mẹ cần hướng dẫn con cách “kiếm tiền” một cách thực sự.
Theo Tiến sĩ Vũ Thu Hương, giảng viên trường Đại học Sư phạm Hà Nội và là tác giả của nhiều cuốn sách về nuôi dạy con cái đã chia sẻ: cha mẹ nên dạy con kiếm tiền một cách chân chính. Phụ huynh cần lưu ý nguyên tắc:
- Không cho con tiền tiêu vặt tùy ý theo mong muốn của trẻ;
- Không trả tiền cho con trong các việc nhà;
- Tìm kiếm công việc bán thời gian như: làm đồ handmade, làm thiệp,…
Hướng dẫn trẻ cách tiết kiệm và phân loại tiết kiệm
Tiết kiệm là một trong những yếu tố giúp cho việc quản lý tài chính trở nên hiệu quả và dễ dàng. Cha mẹ có thể sử dụng mô hình “4 chiếc lọ” để hướng dẫn trẻ tiết kiệm. Mỗi lọ được dán nhãn với một ý nghĩa cụ thể:
- Lọ “save” – Tiết kiệm: Chiếm 30% khoản tiền của bé được dùng cho một mục đích cụ thể;
- Lọ “invest” – Đầu tư: Chiếm 30% khoản tiền của bé được dùng để dạy bé cách đầu tư vào một mục đích nào đó.
- Lọ “donate” – Cho đi: Chiếm 10% khoản tiền của bé. Cha mẹ sử dụng khoản tiền này để dạy bé giúp đỡ những người có hoàn cảnh khó khăn hơn mình.
- Lọ “spend” – Chi tiêu: Chiếm 30% khoản tiền của bé. Cha mẹ sử dụng khoản tiền này để bé được tiêu tùy ý.
Phụ huynh hãy hướng dẫn con bạn chia tiền vào bốn lọ mỗi khi trẻ được một số tiền nhất định. Ví như tiền thưởng học tập, tiền sinh nhật, tiền lì xì,…
Bằng cách này, cha mẹ đã giúp con hiểu và dần quen với việc tiết kiệm. Ban đầu có thể khó khăn. Tuy nhiên theo thời gian, trẻ trở nên chủ động hơn trong việc quản lý ngân sách và chi tiêu hợp lý.
Dạy cho trẻ cách xác định rõ nhu cầu của bản thân
Tâm lý và tính cách của trẻ luôn muốn mua những thứ mình thích. Phụ huynh cần dạy trẻ lập danh mục món đồ cần mua sắm. Bên cạnh đó, cha mẹ nên dạy trẻ khái niệm “muốn” và “cần”. Cần là những thứ buộc phải có để tồn tại. Muốn là những thứ trẻ muốn có nhưng không phải thiết yếu.
Theo một cuộc khảo sát được thực hiện tại Đại học Bang North Carolina và Đại học Texas, giao tiếp với trẻ em về các vấn đề tiền bạc là chìa khóa để dạy chúng cách tiêu tiền. Vì vậy, cha mẹ hãy luôn thảo luận vấn đề chi tiêu với con cái. Hãy nói “không” với những nhu cầu không thiết yếu và dạy con bạn ưu tiên những gì quan trọng vào đúng thời điểm. Khi điều này thành thói quen, trẻ sẽ tạo dựng được sự ổn định và chắc chắn trong vấn đề tiền bạc. Từ đó quản lý tài chính một cách hiệu quả nhất.
Ngoài ra, phụ huynh hãy khuyến khích trẻ ghi lại những khoản đã chi tiêu trong tháng.
Dạy trẻ kinh doanh nhỏ
Phụ huynh có thể gợi ý một số công việc đơn giản để trẻ tập kinh doanh. Ví dụ: trẻ mua truyện tranh và cho thuê lại. Kinh doanh nhỏ giúp trẻ có tư duy kinh doanh và sử dụng tiền hợp lý.
Ngay cả khi phụ huynh không phải là một chuyên gia nhưng cha mẹ có thể giúp con tạo dựng một nền tảng tài chính cơ bản. Dạy con cách quản lý tài chính có thể mang lại cho con bạn một khởi đầu tài chính tốt trong tương lai.
